Stap voor stap naar een kleinere ecologische voetafdruk

 

 

 

 

Marisha Maas, Yabal Works!


Goede voornemens, daar deed ik nooit aan. Maar voor 2018 heb ik een uitzondering gemaakt: ik wil dit jaar mijn ecologische voetafdruk verminderen. Toeval of stiekem ingegeven door “Nijmegen Green Capital”? Weet ik niet. Maar ik ga in ieder geval wel héél handig gebruik maken van dit bijzondere jaar om mijn voornemen te realiseren!

Ik leef(de) volgens mij al wel vrij bewust: ik scheid al mijn afval, rijd geen auto, ga regelmatig met grijper zwerfafval te lijf, leef zo energiezuinig mogelijk, deel vrijwel dagelijks duurzame tips op mijn Yabals ReCreations FB pagina, koop zélden kleding of woongoed (en áls ik dat al doe, dan in de regel tweedehands). Dat soort dingen dus – een vrij groen huis-tuin-en-keuken bestaan toch?! Niet echt dus.

Mijn feitelijke ecologische voetafdruk, begin dit jaar gemeten om het behalen van mijn voornemen te kunnen toetsen, bleek ontluisterend hoog. Weliswaar stamp ik met minder grote voet dan de gemiddelde Nederlander onze planeet de grond in, maar mijn leefpatroon is volgens de quickscan van Duurzaamheid in Actie toch nog altijd goed slecht voor 4,7 mondiale hectares (tegenover ruim 6 mondiale hectares [gha] van die gemiddelde Nederlander). Terwijl er nog geen 2 gha beschikbare productieve ruimte per aardbewoner beschikbaar is. Shocking!

De Green Capital Challenges: gids naar een groen(er) leven

Maar gelukkig is Nijmegen dit jaar dus Groene Hoofdstad van Europa – komt dát mooi uit! Want natuurlijk zijn er tegenwoordig legio initiatieven te vinden om je door te laten inspireren op weg naar een groen(er) leven. Maar als Nijmegenaar krijg ik het hele jaar de handvatten op een presenteerblaadje aangereikt, en is er doorlopend wel iets groens te doen of leren of beleven, gewoon bij mij om de hoek. Cool!

De zogenaamde Green Capital Challenges (GCC), die Nijmegenaren elke maand op een specifiek duurzaam thema uitdagen, vormen daarbij natuurlijk de perfecte insteek voor mijn eigen groene(re) handelen. Ik laat ze me letterlijk naar die beoogde kleinere voetafdruk gidsen: elke maand ga ik me op een ander GCC-deelthema bezinnen en mijn gedrag(ingen) daarbinnen onder de loep nemen en bijstellen, met de voorgestelde uitdagingen zelf of met elders gevonden oplossingen. Echt geen totale ommezwaaien in mijn doen (en laten) hoor, het moet wel leuk en behapbaar blijven. Gewoon down-to-earth aanpassingen die volgens mij voor iedereen realiseer- en hanteerbaar zijn. Stap jij met mij mee?

Te beginnen met: (meer) circulair handelen

Inmiddels zitten we alweer in maart, de maand voor meer biodiversiteit. Daar moet, wil ik nog (meer) werk van maken. Maar januari en februari ben ik, in alle eerlijke (on)bescheidenheid, al best aardig bezig geweest, respectievelijk met de thema’s circulaire economie en afval.

In de rest van deze post verslag van mijn (meer) circulaire handelen, en zo tussen de regels door wat tips over hoe jij dat ook kan doen (geloof me: dat is leuk!). En als ik de gelegenheid krijg, later een post van mijn pogingen tot afvalvermindering. En wie weet, daarna nog van mijn activiteiten in de nog aankomende maanden. We zien wel hoe het loopt, maar hoe dan ook ga ik er zelf ten volle voor: elke maand een stapje dichterbij een kleinere voetafdruk dus.

Afijn, die circulaire economie dus! Daarin draait het – letterlijk – om minder grondstoffenverbruik en afval. Om behoud van waarde, en optimaal (her)gebruik van producten en materialen. En al wordt de term vaak met innovatieve business modellen en hightech productieprocessen geassocieerd, de circulaire economie heeft echt niet alleen betrekking op het doen en laten binnen en tussen Grote Bedrijven. Een andere manier van consumeren en bezitten, daar gaat het (ook) om in deze economie. En dat kan dus ook prima op huishoudniveau. Of in kleinschalig en dienstverlenend ondernemerschap.

Mijn eigen gedrag-so-far analyserend, realiseerde ik me al best wel circulair te doen, zowel privé als zakelijk, in mijn freelancerij. Maar die ecologische voetafdruk moet dus naar beneden, en daarom heb ik er her en der een schepje bovenop gedaan.

Circulair handelen vanuit je luie stoel

Allereerst updatete ik die lijst ruil-/deelinitiatieven, links onderin de footer van mijn Yabal Works website. Ongetwijfeld zijn er nog veel meer maar scroll er eens doorheen – je kan het zo gek niet bedenken of het kan gedeeld of geruild worden, stoffelijks en ónstoffelijks. Via dit soort online platfora dus ook met (voorheen) onbekenden, zelfs aan de andere kant van de wereld (huizen bijvoorbeeld, maar ook jouw kennis en kunde). Ook Facebook staat tjokvol groepen waarin het naar hartenlust delen, ruilen, weggeven, of tweedehands verkopen is – alleen al voor Nijmegen en omgeving telde ik er ruim twintig. Kortom, internet biedt legio mogelijkheden om flink circulair te gaan. Vanuit je eigen luie stoel!

Aldus heb ik mezelf sinds januari gewoon gemaakt dagelijks even de laatste hulpvragen van buurtjes te checken, op Peerby en Nextdoor. Daar wás ik al wel lid van en daar hád ik al wel vaker handig gebruik van gemaakt. Frituurpannen, kledingrekken, een boormachine; in no time was ik in mijn tijdelijke behoeften voorzien – want waarom zou ik die zaken nieuw kopen als ik ze voor de sporadische keer dat ik ze gebruik net zo goed van een overbuur kan lenen! Maar reageren op andermans oproepen deed ik eerder dus eigenlijk niet. Een nogal asociaal gebruik van deze sociale media dus (als iedereen dat deed, zou dat hun einde zijn), maar sinds kort heb ik mijn gedrag verbeterd en her en der ook daadwerkelijk anderen uit de brand geholpen. Leuk!

Daarnaast flink aan het (uit)delen en doorgeven geweest, van mijn eigen overvloedige bezit dus. Tassen kleding naar de Reshare Store, dozen huisraad naar ideële kringloop Basta. Varia goed goed dat ik toch niet (meer) gebruik gratis of bijna gratis herbestemd via Nextdoor en Facebook. Aanzienlijk deel van mijn omvangrijke afvalverzamelingen naar goede doelen en andere ReCreatievelingen – onder het zeer circulaire adagium “afval=grondstof”. Boeken naar de BoekenRuilKast in de AH Daalseweg. Heerlijk aan het herbestemmen dus!

Zakelijk circulair doen: hybride bankieren

Ook binnen mijn zakelijk handelen was ik in feite al wel enigszins circulair bezig. Ik typ dit bericht bijvoorbeeld op een laptop die ik verdiende met online communicatie werk voor een stichting. En de laptop daarvóór kreeg ik in ruil voor de redactie van een scriptie. Zo heb ik mijn diensten in de afgelopen jaren wel vaker (deels) in natura laten vergoeden – met materialen, maar ook met wederdiensten. Dat noem ik hybride bankieren, maar is mijns inziens dus ook een vorm van circulair handelen. Bedoeld om onbenutte capaciteit, in de vorm van materie, maar ook kennis en kunde, te (her)activeren. Vanuit de “groene gedachte”, maar ook omdat alleen geld als betaalmiddel gebruiken mensen uitsluit van participatie aan de samenleving omdat ze geen geld hebben. Terwijl mensen, ongeacht hun banksaldo, over kennis, contacten, vaardigheden, en materialen beschikken die óók ingezet kunnen worden om iets te betekenen.

Nog eens te meer gestimuleerd door de GCC Circulaire Economie heb ik in de afgelopen tijd nadrukkelijk onderzocht hoe ik dit verdienmodel nog wat meer handen en voeten kan geven. En ik ga er zeker nog meer werk van maken. Ofwel: wordt vervolgd!

 

Groene én sociale winst!

Dus nee: het zijn zeker niet alleen hightech en grote bedrijven die van bovenaf de circulaire economie kunnen, of moeten, aanzwengelen en draaiende houden. Ook (misschien wel juist?!) van onderaf, op huishoudniveau, en door zzp’ers, kleine ondernemers, particuliere initiatieven, kan gecirculeerd worden. Circulair handelen biedt ontegenzeggelijk kansen. En niet alleen op die kleinere ecologische voetafdruk, en daarmee op “groene winst”. Absoluut ook op een sociale win. Anderen zijn blij met spullen die jij (op dat moment) toch niet gebruikt, of misschien wel helemaal niet meer. En dat voelt goed. Yep: delen = vermenigvuldigen!

Reacties zijn gesloten.